arama

Cumhuriyet Döneminde Kürt Tarihi

Ülkenin kurucu halkları arasında yer alan Kürtlerin tarih boyunca yok sayıldıklarını görmekteyiz. Özellikle Cumhuriyet döneminden sonra kürtlere yapılan ırkçı tavırlar artmıştır. Bizler bugün Cumhuriyet Döneminde Kürt Tarihi başlıklı makalemizde Cumhuriyet Dönemindeki Kürtlerin tarihi ile Kürtlerin karşı karşıya geldikleri ırkçılığa kısaca değineceğiz.
Kürtlere yapılan ırkçılıklar
  • paylaş
  • paylaş
  • paylaş
  • paylaş
  • paylaş
  • Hiva Sönmez

Ülkenin kurucu halkları arasında yer alan Kürtlerin tarih boyunca yok sayıldıklarını görmekteyiz. Özellikle Cumhuriyet döneminden sonra kürtlere yapılan ırkçı tavırlar artmıştır. Bizler bugün Cumhuriyet Döneminde Kürt Tarihi başlıklı makalemizde Cumhuriyet Dönemindeki Kürtlerin tarihi ile Kürtlerin karşı karşıya geldikleri ırkçılığa kısaca değineceğiz.

Cumhuriyet Döneminde Kürt Tarihi

Kürtlerin tarihi 5000 yıl öncesine kadar dayanan soylu bir geçmişe sahiptir. Osmanlı İmparatorluğu döneminde de Kürt nüfusu bulunuyordu ve Kürdistan adında bir bölgede yaşıyorlardı. Fakat yönetim şeklinin cumhuriyete geçmesiyle beraber Kürtlerin yaşam şeklinde de bir değişiklik olmuştur. Cumhuriyet döneminde Kürt tarihi inceleneceği sırada olaya ilk olarak yurttaşlık pratikleri ve yurttaşlık politikaları üzerinden bakılması gerekmektedir. Kürtlerin cumhuriyet döneminde en büyük sıkıntısı yurttaşlık sorunları yaşıyor olmalarıdır.

Kürtlerin cumhuriyet dönemi sırasında en büyük problem olarak asimilasyon yaşamışlardır. Bazı dönemlerde ise; ayrımcı bir yurttaşlık pratiklerine maruz kalınmaktadır. Kürtler üzerinde cumhuriyet döneminde uygulanmış olan siyasi politikalar bir dönem uygulanıyorsa diğer bir dönem farklı politikalar uygulanmıştır. Cumhuriyet döneminde uzun süreli yani istikrarlı bir şekilde siyasi yönetim şekli uygulanmamıştır. Tarihteki Kahraman Kürt Kadınları detaylı bilgi için bakabilirsiniz

Kürtler Üzerindeki Asimilasyon

Türkiye Cumhuriyeti’nde Kürtler üzerinde uygulanmakta olan asimilasyon aslında ilk olarak cumhuriyet ile beraber ortaya çıkmamıştır. Bu asimilasyonun temellerine baktığımız zaman bir proto-milliyetçilik türü olan Osmanlıcılığa kadar uzanabilmektedir. Aslında bunu sadece Türkiye ve Osmanlı döneminde görmüyoruz. Kürtlerin yaşamış olduğu diğer ülkelerde de bu asimilasyon yöntemleri uygulanmaktadır. Ermenistan, Suriye ve İran gibi ülkeler uzun süre Kürtler üzerinde asimilasyon yapmaya çalıştıkları için birçok Kürt, buradaki yurtlarını bırakarak farklı ülkelere göç etmeye başlamıştır.

Türkiye Cumhuriyeti’nin ilk kurulduğu yıllara baktığımız zaman Kürt siyasetinin aslında bir asimilasyon politikası ile başlamadığını görüyoruz. Cumhuriyetin kurucularına göre ise; Kürtler, Türklüğe asimile olan bir millet olmadılar. Türkiye’de genellikle Kürtler de dahil olmak üzere Müslim olan vatandaşlar asimilasyonist olarak görülmüştür. Gayrimüslim olan yurttaşlara baktığımız zaman sürekli bir ayrımcılık politikasının takip edildiğini görme ihtimaliniz bulunmaktadır.

Türkiye Cumhuriyeti’nin ilk olarak asimilasyona 1925 isyanı ile başlanmadığını söyleyebiliriz. Kürtler üzerinde bir asimilasyonun uygulanacağı aslında bu isyandan bir yıl önce belli olmuştu. 1924 yılında kabul edilmekte olan anayasayla beraber ülkede Türklerin dışında başka etnik kimliklerin olduğu da kabul edilmiştir. Fakat bu etnik kimliklerin tekrar üretimine izin verilmeyeceği özellikle belirtiliyordu. Bu noktada Anayasa’nın gayet açık olduğu görülüyordu. Detaylı bilgi almak için bakabilirsiniz: 10 Maddede Kürt Tarihi

Kürtlere yapılan ırkçılıklar

Cumhuriyet Döneminde Kürtler

Kürtler Üzerinde Yapılan Irkçı Uygulamalar

Cumhuriyet Döneminde Kürt Tarihi başlıklı makalemizde Kürtlerin yaşamış olduğu ırkçı uygulamalara değineceğiz. Kürtler üzerinde birçok uygulamanın uygulandığını söyleyebiliriz. Normalde cumhuriyetin ilk kurulduğu dönemlerde Kürtler üzerinde uygulanmak üzere çeşitli işlemler belirlenmiştir. Bu işlemlerin hangilerinin tam olarak uygulandığı bilinmiyor. Fakat bunları kağıt üzerinde kalmadığına emin olabiliyoruz. Cumhuriyet ile beraber ilk uygulananlardan birisinin, Şeyh Sait isyanı ile beraber bu isyana katılanları ve katılanların ailelerini batı bölgelerine göç ettirmek olmuştur. Bundan daha kapsamlı olan uygulama ise 1934 yılında hayata geçmiştir. 1934 yılında yapılan iskan kanununca Anadolu’da yer alan demografik kompozisyonun etnik mülahazalar tarafından yeniden düzenlenmesidir. Buradaki amaç ise; Türk olmayan kişilerin Türkleştirilmesine yönelik olan bir hareketti. En Güçlü Kürt Beylikleri hakkında daha fazla bilgi almak için tıklayabilirsiniz.

Kürtlere Yapılan Ayrımcı Politikalar

Cumhuriyet döneminde Kürt tarihi incelendiği zaman yapılan en büyük işlemler arasında asimilasyonu görebiliyoruz. Fakat uygulanmakta olan politikalar sadece bununla sınırlı kalmamıştır. Aynı zamanda bazı dönemlerde ayrımcı politikalar uygulandığı da görülüyordu. Ayrımcı siyasi politikalar genellikle Kürt ayaklanmalarından sonra devreye sokuluyordu. Ayrımcı politikaların arasında ağırlıklı olarak şunların yer aldığını görebiliyoruz:

-Özel mülklere el konuluyor olması

-Zorunlu şekilde iskan ettirebilmek

-Sürgüne göndermek

Bu belirtmiş olduğumuz ayrımcı politikalar Kürtler üzerinde yapılmakta olan sadece bazı işlemlerdir. Bunların dışında yapılan işkenceler ve Kürtçe konuşulmasını engellemek gibi yöntemler de uygulanmıştır. Yazımızda belirtmiş olduğumuz gibi bu tarz politikalara ağırlıklı olarak yapılan isyanlar sonrasında gerçekleştirilmektedir. İsyan olmayan durumlarda ise; devlet asimilasyon politikasını izleme yoluna gitti. Asimilasyon politikalarına Kürtlerin hala direnmeye devam ettiğini görüyoruz.

Cumhuriyet Döneminde Kürt Tarihi başlıklı yazımızın sonunda Kürdistan tarihi hakkında bilgiler vererek, Kürtlerin yaşamış olduğu ırkçılıkları anlatmaya çalıştık. Sadece Cumhuriyet dönemi değil, ne yazık ki günümüzde dahi Kürdistan Tarihi suç sayılıp yasaklanmaktadır. Bunun yanında Kürtlere karşı günümüzde dahi çeşitli ırkçılıklar ve zulümler mevcuttur. Temennimiz bu tür ırkçılıkların son bulması ve her halkın kendi kültür ve değerleri ile beraber özgürce yaşamış olmalarıdır.

  • Yeryüzünün İlk Kavmi Kürtler ve Konuşulan İlk Dili Kürtçe | Kundir
    2 ay önce

    […] resmi bir statüye sahip olduklarını görebiliriz. Cumhuriyetin ilanından sonra ne yazık ki kürtlere karşı ırkçı tavırlar hız kazanmış ve Kürtler yok sayılacak duruma gelmiştir. Surlar, Camiiler, Köprülerle dahi […]

    2
    yorum beğen